FINDIK VE TARİHİ

Türkiye dünyada en çok fındık üreten ülkeler arasındadır. Görele de toprağın büyük bir kısmını fındık bahçeleri oluşturmaktadır. En önemli gelir kaynağıdır. Fındık kayıngiller familyasındandır. Serince yerlerden hoşlanır olgunlaşmakta olan meyvelerinin yeter derecede ısıya ihtiyacı vardır. Az nem fındık için kuraklık demektir. Bir de döllenme aylarında esen hızlı rüzgar, dolu ve yağmur ile devamlı sis fındığın düşmanlarıdır.

Fındık, kökleme denilen küçük fidanlar halinde, kırk elli santimetre derinlikte kazılmış toprağa, yerine göre dört ile altı metre aralıkla ocaklar halinde dikilir. Ocağın sık olması verimi azaltır.

Fındık dikilen yerler arka arkaya birkaç yıl tarla edilir. Fındıkta dikim kadar gübreleme de önemlidir. Budama ve toprağın erozyondan korunması diğer bakım yollarıdır. Fındık ağacına bakım yapılmazsa, dikilen fındık ağacı kendiliğinden büyümeye ve ürün vermeye terk edilirse miktar ve kalite bakımından istenilene ulaşılamaz. Yeni dikimler onuncu yıldan itibaren normal meyve vermeye başlar.

Bol ürün almak için fındık dipleri Aralık ve Ocak aylarında kazılır. Gübreler atılır. Böylece zararlı ot ve böceklerle de savaşılmış olunur. Kökler etrafa dağılarak bol besin alır. Şubat ve Mart aylarında tekrar gübreleme yapılır. Gerekirse Nisan ve Mayıs aylarında ocakların diplerine kökü serin tutması için fasulye ekilir. Mayıs ve Haziran aylarında zararlı böcekleri yok etmek için fındık ocakları kükürtlenir. Haziran ve Temmuz aylarında dibindeki dikenler ve paldırı kesilerek yok edilir. Böylece bahçe fındık toplamaya hazır hale getirilmiş olur. Ekim ve Kasım aylarında gereksiz, yaşlı dallar kesilir.

Fındık ağacı dört beş metre boyundadır. Dalları daha çok etrafa yayılmış haldedir. Fındığın bir senelik dalları açık kahverengi, gri, iki senelik dalları daha koyu renklidir. Yıl adedi arttıkça dallardaki boğumlar da artar. Yapraklarının kenarları dişli, alt yüzeyleri hafif tüylü ve gri renkli, üst yüzeyleri yeşil, koyu yeşil ve sarımtraktır. Yaprak damarları alt yüzde açık şekilde görülür. Yapraklar Şubattan itibaren doğmaya başlar

SİS DAĞI

Görele ilçe sınırları içerisinde bulunan Sis Dağı, Doğu Karadeniz sıradağları'nın uzantılarından biridir; yüksekliği 2182 metredir. Sahile 40 km. uzaklıkta olan Sis Dağına 1.5-2 satte ulaşılmaktadır. Sis Dağı üzerinde yirmiyi aşkın oba vardır. Obalar çevrede bulunan köy ve kasabaların adları ile anılır. Obalardan bazıları şunlardır: Eynesil, Şarli, Gülefyurdu, Ağalar Tamı, Ağılık Düzü, Yatak Yeri, Bakır Alanı, Erkek Su, Han Yanı, Ambarlı ve Örümcek Obaları olarak sayabiliriz. Deniz seviyesinden en çabuk ulaşılan ve en yüksek yer olması Sis Dağının önemini artırmaktadır. Sis Dağına ulaşım için daha çok iki güzergah kullanılır. Eynesil Ören Beldesi yolu, Şalpazarı, Geyikli ve Ağasar derelerini takip eden yol. Bunları dışında yakın çevre köylerde kendi belirledikleri patika yollardan ulaşırlar.Her yıl çevre yerleşim yerlerinin katılımı ile Temmuz aylarında Sis Dağı şenlikleri yapılır.Sis Dağı "C statüsünde Milli Park" olarak korunmaya alınmıştır.

"Öyle bir tutku ki asırlardır süren özlemin, yaşam biçiminin, doğa aşkını günümüze yansıyan bölümüdür. Yayla kültürü, doğa ile iç içe yaşamak binlerce yıllık göçebe geleneğinden kaynaklanmaktadır. Anadolu'ya taşınan bu anlayış günümüzde farklı uygulamalarla devam etmektedir. Eskilerin yol hikayelerinden başlamak istiyorum. Kış mevsiminde karla kaplı olmayan sahil şeridinde otlayan hayvanlar yaz aylarında geniş otlakların bulunduğu yaylalara çıkarıldı. Okulların kapanması ile sahildeki boğucu nemli havadan kaçan insanlar yaylaya göç etmişlerdir. Mısır tohumlarını tarlaya ekilmesinden sonra başlayan hazırlıklar yolda ve yaylada gerekli olan ihtiyaçların at, katır gibi hayvanlara yüklenmesiyle yola çıkılır. Eskiden yapılan yayla göçleri bir yaşam biçiminin, tutkunun folklorik izleridir. İhtiyaçların doldurulduğu sepet (şelek)ler sırtlarda, süslü boncuklarla, püsküllü boğazlarına ziller (çan, kelek) bağlanan hayvanlar neşe içerisinde türkülerle devam eden yolculuk." Bugünkü yol hikayemiz Görele, Eynesil sahil yolundan Beşikdüzü"ne girmeden, Ağasar deresinin denize döküldüğü yerden Şalpazarı yönüne motorlu araçlarla başlamaktadır. Yolculuğumuzun ilk gözlemi yolun her iki tarafında Kızılağaçlar ve fındık dalları, suyunu başta Sis Dağı olmak üzere yüksek dağlardan alan Ağasar deresinin coşkun sesi ile karşılaşır. O kadar serttir ki bol yağmurlu günlerde yatağına geniş yarıklar açar, kenarından ulaşımı zorlaştırır.